ေက်ာက္ကပ္ထိခိုက္ပ်က္စီးမႈျဖစ္ေစေသာအဓိကအစားအေသာက္(၁၀)မ်ဳိး

0
55

ေက်ာက္ကပ္မ်ားသည္ ခႏၶာကိုယ္ေက်ာ႐ိုးတိုင္၏ တစ္ဖက္တစ္ခ်က္စီ၌တည္ရွိေသာ ပဲေစ့သ႑ာန္ အဂၤါအစိတ္ အပိုင္းႏွစ္ခုျဖစ္ၿပီး ခႏၶာကိုယ္တြင္ ေသြးသန္႔စင္ျခင္း၊ အဆိပ္အေတာက္ႏွင့္ အညစ္အေၾကးမ်ား စြန္႔ထုတ္ျခင္း၊ အရည္ပမာဏမွ်တေစရန္ ထိန္းညႇိေပးျခင္းစသည့္လုပ္ငန္းမ်ားကို အဓိကေဆာင္႐ြက္ေပးသည္။ လူတစ္ဦးခ်င္း စီ၏ အေလ့အထ၊ ေနထိုင္စားေသာက္မႈပံုစံမ်ားသည္ ေက်ာက္ကပ္က်န္းမာေရးႏွင့္ ဆက္ႏြယ္လ်က္ရွိၿပီး ေရာဂါ (သို႔) အေျခအေနတစ္ခုခုေၾကာင့္ ေက်ာက္ကပ္မ်ား ေကာင္းစြာအလုပ္မလုပ္ပါက ခႏၶာကိုယ္၏လုပ္ငန္းေဆာင္ တာမ်ား တျဖည္းျဖည္း ယိုယြင္းပ်က္စီးကာ ေနာက္ဆက္တြဲဆိုးက်ိဳးမ်ားကိုလည္း ခံစားရႏိုင္သည္။ သို႔ျဖစ္ရာ ၄င္းတို႔အနက္မွ ေက်ာက္ကပ္ထိခိုက္ပ်က္စီးမႈျဖစ္ေစေသာ အဓိက အစားအေသာက္(၁ဝ)မ်ိဳးအား သင္သတိျပဳမိေစရန္ ေဖာ္ျပေပးလိုက္ပါသည္။

၁။ အနီေရာင္အသားမ်ား

အမဲသား၊ သိုးသားတို႔ကဲ့သို႔ အနီေရာင္အသားမ်ားတြင္ ခႏၶာကိုယ္အတြက္လိုအပ္ေသာ ပ႐ိုတင္း (အသားဓာတ္) ၾကြယ္ဝစြာပါဝင္ေသာ္လည္း ၄င္းတို႔ကို ေန႔စဥ္အလြန္အကြၽံစားသံုးျခင္းက ေရရွည္တြင္ ေက်ာက္ကပ္ထိခိုက္ ပ်က္စီးေသာအေျခအေနႏွင့္ ရင္ဆိုင္ရႏိုင္ေၾကာင္း စင္ကာပူႏိုင္ငံရွိ သုေတသနတစ္ခုက ဆိုထားသည္။ ထို႔ျပင္ အျခားအသားမ်ားထက္ ျပည့္ဝဆီႏွင့္ ကိုလက္စထေရာ ပိုမိုပါဝင္ေသာေၾကာင့္ ေက်ာက္ကပ္ေသြးေၾကာက်ဥ္း ျခင္း(Renal artery stenosis)ျဖစ္ပြားႏိုင္ေျခကိုလည္း ျမင့္တက္ေစသည္။

၂။ အရက္၊ ဘီယာ

အရက္၊ ဘီယာတို႔ကို အလြန္အကြၽံေသာက္သံုးျခင္းေၾကာင့္ ေသြးတိုးႏွင့္ ဆီးခ်ိဳေရာဂါမ်ား ျဖစ္ပြားရာမွတဆင့္ ေက်ာက္ကပ္ထိခိုက္ပ်က္စီးမႈကို ဦးတည္ေစသည္။ အမ်ိဳးသားမ်ားတြင္ တစ္ေန႔ အရက္(၄)ပက္ႏွင့္ အထက္၊ အမ်ိဳးသမီးမ်ားတြင္ တစ္ေန႔ အရက္(၃)ပက္ႏွင့္အထက္ေသာက္သံုးျခင္းသည္ ေက်ာက္ကပ္မ်ားအတြက္ ႀကီးစြာ ေသာ ဝန္ထုပ္ဝန္ပိုးျဖစ္ေစႏိုင္ေၾကာင္း အေမရိကန္ႏိုင္ငံဆိုင္ရာ ေက်ာက္ကပ္ေရာဂါေဖာင္ေဒးရွင္း၏အဆိုအရ သိရသည္။

၃။ စားပြဲတင္ဆား

မီးဖိုေခ်ာင္သံုး စားပြဲတင္ဆားမ်ားတြင္ လူတို႔ဖန္တီးထားသည့္ ျဖည့္စြက္ဓာတုပစၥည္း အမ်ားအျပားပါဝင္ေသာ ေၾကာင့္ အလြန္အကြၽံစားသံုးမိပါက ေက်ာက္ကပ္တြင္ေက်ာက္တည္ျခင္းမ်ား ျဖစ္ပြားႏိုင္သည္။ ထို႔ျပင္ ေသြးတိုး၊ ႏွလံုးႏွင့္ ဦးေႏွာက္ေသြးေၾကာေရာဂါမ်ားလည္း ျဖစ္ပြားေစႏိုင္ေသာေၾကာင့္ ဆားကို တစ္ေန႔လွ်င္ ၆ ဂရမ္ (သို႔မဟုတ္) လက္ဖက္ရည္ဇြန္းတစ္ဇြန္းထက္ပိုမစားရန္ ကမာၻ႔က်န္းမာေရးအဖြဲ႔(WHO)မွ အႀကံျပဳလမ္းညႊန္ထားသည္။

၄။ ကဖင္း

ကဖင္းဓာတ္ပါဝင္မႈျမင့္မားေသာ အစားအေသာက္မ်ားျဖစ္သည့္ ေကာ္ဖီ၊ လက္ဖက္ရည္၊ ေခ်ာကလက္၊ ကိုကိုး အမႈန္႔ စသည္တို႔ကို ပံုမွန္ထက္ ပိုမိုစားသံုးပါက ခႏၶာကိုယ္တြင္ ေရဓာတ္ခမ္းေျခာက္မႈ ျဖစ္ပြားႏိုင္သည္။ ယင္းအေျခအေနကို ျပန္လည္ထိန္းညႇိရန္ ေက်ာက္ကပ္မ်ားအေနျဖင့္ သာမန္ထက္ပိုမိုအားစိုက္၍ အလုပ္လုပ္ရ ေသာေၾကာင့္ ေရရွည္တြင္ ေနာက္ဆက္တြဲျပႆနာမ်ား ႀကံဳေတြ႔ရႏိုင္သည္။ ထို႔ုျပင္ ကဖင္းသည္ ေသြးစီးဆင္း မႈကို လႈံ႔ေဆာ္ျခင္းေၾကာင့္ ေသြးတြင္းဖိအားမ်ားလာကာ ေက်ာက္ကပ္မ်ားအေပၚ ဝန္အပိုသက္ေရာက္ေစႏိုင္ သည္။

၅။ လူတို႔ဖန္တီးထားေသာ ေဆးသၾကားမ်ား

ျပင္ဆင္ထုပ္ပိုးထားေသာ အသင့္စားအစားအစာမ်ား၊ အားျဖည့္အခ်ိဳရည္ႏွင့္ အေဖ်ာ္ယာမကာမ်ားတြင္ လူတို႔ တုပဖန္တီးထားသည့္ သဘာဝမဟုတ္ေသာ ေဆးသၾကားမ်ား(Artificial sweeteners) ပါဝင္ေနတတ္သည္။ အဆိုပါသၾကားအတုမ်ားသည္ တစ္ခါစားသံုးမိ႐ံုျဖင့္ပင္ လူကိုစြဲေစတတ္ၿပီး အလြန္အကြၽံစားသံုးမိပါက ဆီးခ်ိဳ ႏွင့္အဝလြန္ေရာဂါတို႔အျပင္ ေက်ာက္ကပ္၏လုပ္ငန္းေဆာင္တာမ်ား ပ်က္စီးျခင္းႏွင့္လည္း ဆက္စပ္ေနေၾကာင္း အေမရိကန္ႏိုင္ငံဆိုင္ရာ ဇီဝနည္းပညာႏွင့္ အခ်က္အလက္ဗဟိုဌာနမွ ျပဳလုပ္ထားေသာသုေတသနတစ္ခုတြင္ ေဖာ္ျပထားသည္။

၆။ အျမႇဳပ္ထေသာ အခ်ိဳရည္ႏွင့္ အေဖ်ာ္ယမကာမ်ား

ကာဗြန္ဒိုင္ေအာက္ဆိုဒ္ဓာတ္ေငြ႔ ပါဝင္မႈျမင့္မားေသာ အခ်ိဳရည္ႏွင့္ အေဖ်ာ္ယမကာမ်ား(ကိုလာ၊ ဆုိဒါ၊ ခရင္မ္ ဆိုဒါ၊ Diet Coke)ကို အၿမဲတေစေသာက္သံုးေလ့ရွိပါက ေသြးတိုးျခင္း၊ ေက်ာက္ကပ္ေက်ာက္တည္ျခင္းတို႔ျဖစ္ ကာ ေက်ာက္ကပ္၏ လုပ္ငန္းေဆာင္တာမ်ားအား ထိခိုက္ေစႏိုင္သည့္အျပင္ နာတာရွည္ေက်ာက္ကပ္ေရာဂါ ျဖစ္ပြားရန္လည္း အခြင့္အလမ္းမ်ားႏိုင္သည္။

၇။ ေဆးလိပ္

သာမန္စီးကရက္တစ္လိပ္တြင္ ဓာတုပစၥည္းအမ်ိဳးေပါင္း(၄၈ဝဝ)ေက်ာ္ ထည့္သြင္းထားၿပီး ၄င္းတို႔အနက္ ကင္ဆာျဖစ္ေစေသာ အရာဝတၳဳေပါင္း(၆၉)မ်ိဳးအထိ ပါဝင္ေနသည္။ ေဆးလိပ္ ေရရွည္ေသာက္ျခင္းေၾကာင့္ ေသြးအတြင္း ဖိအားမ်ားလာရာမွတဆင့္ ေက်ာက္ကပ္ေသြးေၾကာက်ဥ္းျခင္း၊ ေက်ာက္ကပ္မ်ားသို႔ ေသြးေရာက္ရွိ မႈေလ်ာ့က်လာျခင္းတို႔ျဖစ္ပြားကာ ေနာက္ဆံုးတြင္ေက်ာက္ကပ္မ်ားကို အလံုးစံု ထိခိုက္ပ်က္စီးေစႏိုင္သည္။

၈။ မ်ိဳး႐ိုးဗီဇပိုင္းဆိုင္ရာ ျပဳျပင္မြမ္းမံထားေသာ အစားအစာမ်ား

ၾသစေတးလ်၊ ဂ်ပန္ႏွင့္ ဥေရာပႏိုင္ငံအမ်ားစုတြင္ ေျပာင္းဖူး၊ ပဲပုပ္၊ ခရမ္းခ်ဥ္သီး၊ အာလူး၊ သၾကားမုန္လာ စသည့္အစားအစာမ်ားကို အရသာႏွင့္ အရည္အေသြးေကာင္းမြန္ၿပီး ၾကာရွည္ခံေစရန္ မ်ိဳး႐ိုးဗီဇပိုင္းဆိုင္ရာ ျပဳျပင္မြမ္းမံမႈမ်ားျပဳလုပ္ကာ စိုက္ပ်ိဳးၾကသည္။ ထိုအစားအစာမ်ားကို ပိုမိုစားသံုးလာၾကျခင္း၏ အက်ိဳးဆက္ အေနျဖင့္ အသည္း၊ ေက်ာက္ကပ္ႏွင့္ ေသြးလမ္းေၾကာင္းတို႔တြင္ အဆိပ္အေတာက္မ်ား ျဖစ္ေစႏိုင္ေၾကာင္း အီဂ်စ္သုေတသနတစ္ခုက ဆိုထားသည္။

၉။ ပိုတက္စီယမ္ပါဝင္မႈျမင့္မားေသာ သစ္သီးဝလံႏွင့္ ဟင္းသီးဟင္း႐ြက္မ်ား

ေသြးတြင္းပိုတက္စီယမ္ပမာဏမ်ားျခင္းသည္ ေက်ာက္ကပ္ထိခိုက္ပ်က္စီးမႈႏွင့္ ေက်ာက္ကပ္ေရာဂါ ျဖစ္ပြားေစ ေသာ အေၾကာင္းရင္းမ်ားအနက္ တစ္ခုအပါအဝင္ျဖစ္သည္။ ထို႔ေၾကာင့္ သင့္အေနျဖင့္ ပိုတက္စီယမ္ၾကြယ္ဝ ေသာ ငွက္ေပ်ာသီး၊ တ႐ုတ္ဆီးသီး၊ အာလူး၊ ကန္စြန္းဥ၊ မႈိညိဳ စသည္တို႔ကို အသင့္အတင့္ပမာဏထက္ပို၍ မစားသံုးရန္ လိုအပ္သည္။

၁ဝ။ ႏို႔ႏွင့္ႏို႔ထြက္ပစၥည္းမ်ား

ႏို႔ႏွင့္ႏို႔ထြက္အစားအစာမ်ားျဖစ္ေသာ ႏြားႏို႔၊ ဆိတ္ႏို႔၊ ေထာပတ္၊ ဒိန္ခဲ၊ ဒိန္ခ်ဥ္တို႔သည္ အ႐ုိးႏွင့္ ၾကြက္သားမ်ား ႀကံ႕ခိုင္သန္စြမ္းေစရန္ အေထာက္အကူျပဳေၾကာင္း ေယဘုယ်အားျဖင့္ သိထားၾကသည္။ သို႔ေသာ္ ၄င္းတို႔တြင္ ပါဝင္ေသာ အသားဓာတ္ကို လူ႔ခႏၶာကိုယ္မွေခ်ဖ်က္ရခက္ခဲတတ္သျဖင့္ အညစ္အေၾကးအျဖစ္ စြန္႔ထုတ္ရန္ ေက်ာက္ကပ္မ်ားမွ ပိုမိုအားစိုက္လုပ္ေဆာင္ရသည္။ အဆိုပါအေျခအေနေၾကာင့္ ေက်ာက္ကပ္မ်ား တျဖည္းျဖည္းဝန္ပိကာ ေရရွည္တြင္ ေက်ာက္ကပ္ထိခိုက္ပ်က္စီးမႈကို ဦးတည္ေစသည္။

ရဲခိုင္(ေဆး-၂)

Health Care